HRT เคยเป็นเรื่องที่ผู้หญิงกลัว — เพราะงานวิจัย WHI ในปี 2002 ตีความผิด · งานวิจัยใหม่ ๆ ยืนยันว่า HRT ใช้ถูกช่วง = ปลอดภัยและเปลี่ยนชีวิต · บทความนี้บอกทุกอย่างที่ควรรู้

ในบทความนี้
  1. 01 HRT คืออะไร · ทำงานยังไง
  2. 02 ใครเหมาะ · ใครห้าม
  3. 03 Timing Hypothesis · Window of Opportunity
  4. 04 รูปแบบ HRT · กิน / แปะ / ทา
  5. 05 ประโยชน์ที่ได้
  6. 06 ความเสี่ยงที่ต้องรู้
  7. 07 การติดตามขณะใช้
  8. 08 FAQ

01HRT คืออะไร

Hormone Replacement Therapy = การให้ฮอร์โมน Estrogen (± Progestin) ทดแทนฮอร์โมนที่ลดลงในวัยทอง · ช่วยลดอาการและป้องกันโรคระยะยาว

💡 สูตร HRT 2 แบบ

Estrogen only (ET) — สำหรับผู้หญิงที่ผ่าตัดมดลูกออกแล้ว · Estrogen + Progestin (EPT) — สำหรับผู้หญิงที่ยังมีมดลูก · ต้องเพิ่ม Progestin เพื่อป้องกันมะเร็งโพรงมดลูก

HRT
HRT · ฮอร์โมนทดแทน · เปลี่ยนชีวิตคนหลายคน

02ใครเหมาะ ใครห้าม

เหมาะกับ

ห้ามใช้

⛔ Absolute Contraindications
  • ประวัติมะเร็งเต้านม (โดยเฉพาะ ER+)
  • ประวัติมะเร็งโพรงมดลูก
  • ประวัติ DVT / PE / Stroke
  • โรคตับร้ายแรง
  • เลือดออกผิดปกติทางช่องคลอดที่ยังไม่หาสาเหตุ
  • ตั้งครรภ์ (น่าจะไม่ใช่ในวัยนี้)

03Timing Hypothesis

⏱ Window of Opportunity

HRT ปลอดภัยและได้ผลดีที่สุด ภายใน 10 ปี หลัง menopause หรือ ก่อนอายุ 60 · ใช้ในช่วงนี้ความเสี่ยงต่ำมาก · ใช้หลังจากนั้น ความเสี่ยงเพิ่ม (DVT, stroke, dementia)

การศึกษา WHI (2002) ที่ทำคนกลัว HRT — ตีความผิด · ค่าเฉลี่ยอายุของคนในงานวิจัยคือ 63 ปี · ส่วนใหญ่เริ่ม HRT หลัง window แล้ว · งานวิจัยใหม่ ๆ ยืนยันว่า HRT ใน window ปลอดภัย

04รูปแบบการใช้

รูปแบบข้อดีข้อเสีย
ยากินสะดวก · ราคาประหยัด · มีหลายตัวผ่านตับ · เพิ่ม DVT 2x
แผ่นแปะ (Patch)ไม่ผ่านตับ · DVT ต่ำ · เปลี่ยน 2x/สัปดาห์ผิวอาจระคายเคือง · ราคาสูงกว่า
เจล / สเปรย์ปรับขนาดง่าย · ทาทุกวันระวังคนใกล้ตัวสัมผัส (เด็ก/สามี)
Vaginal Estrogenเฉพาะที่ · ปลอดภัยมาก · ใช้แม้มีประวัติมะเร็งบางกรณีแก้เฉพาะอาการช่องคลอด ไม่แก้ร้อนวูบวาบ

05ประโยชน์ที่ได้

06ความเสี่ยงที่ต้องรู้

⚠ ความเสี่ยงที่ต้องคุยกับแพทย์
  • มะเร็งเต้านม — เพิ่ม 1 รายใน 1,000 คน/ปี ของ Combined HRT · Estrogen-only ไม่เพิ่ม
  • DVT/PE — เพิ่ม 2 เท่า · ลดถ้าใช้แผ่นแปะแทนยากิน
  • Stroke — เพิ่มเล็กน้อย · มากในผู้สูงวัย
  • ถุงน้ำดี — เพิ่มความเสี่ยงนิ่ว

เทียบกับการดื่มแอลกอฮอล์ 2 แก้ว/วัน ที่เพิ่มความเสี่ยงมะเร็งเต้านมมากกว่า HRT · แต่ทุกการตัดสินใจต้องคุยกับแพทย์

07การติดตามขณะใช้

08FAQ

HRT ใช้ได้นานแค่ไหน

ไม่มีกำหนด · ใช้ตราบเท่าที่ benefit > risk · ส่วนใหญ่ใช้ 5-10 ปี · ค่อย ๆ ลดเมื่ออาการหาย · บางคนใช้ตลอดชีวิตได้ถ้ามีปัจจัยเสี่ยงกระดูกพรุน

HRT vs Bioidentical hormones — ต่างกันไหม

"Bioidentical" เป็นคำการตลาด · ไม่มีหลักฐานว่าปลอดภัยหรือดีกว่า HRT มาตรฐาน · บางตัวอันตรายเพราะไม่มีการควบคุม · ใช้ HRT ที่ FDA approved ปลอดภัยกว่า

หยุด HRT แล้วอาการจะกลับมา

อาจกลับมา · แนะนำค่อย ๆ ลดขนาดใน 3-6 เดือน · ถ้าอาการกลับมาแรง — เริ่มขนาดต่ำใหม่ได้

ใช้ HRT แล้วประจำเดือนกลับมา — ปกติไหม

ขึ้นกับ regimen · Cyclical HRT จะมี withdrawal bleed (เหมือนประจำเดือน) — ปกติ · Continuous HRT ไม่ควรมีเลือด — ถ้ามีนาน > 6 เดือน ต้องตรวจ

HRT ทดแทนยาคุมได้ไหม

ไม่ · HRT ขนาดต่ำกว่ายาคุม · ไม่กดการตกไข่ · ใน Perimenopause อาจตกไข่ได้ · ถ้าไม่ต้องการตั้งครรภ์ต้องคุมกำเนิดเพิ่ม

ปรึกษาเพิ่มเติม

ทีมสูตินรีแพทย์ภิรมย์คลินิก · 5 ท่านผลัดเวรครบทุกวัน

📞 092 255 5363 💬 LINE